Michał Nogaś: było dla mnie istotne, żeby pokazać, że poza Polską też jest świat

"Literacka mapa świata" Michała Nogasia to zbiór 40 wywiadów z pisarkami i pisarzami, których czyta cały świat. Wcześniej rozmowy Michała Nogasia z autorami książek publikowane były na łamach "Gazety Wyborczej", "Wysokich Obcasów", "Wysokich Obcasów Extra", "Książek. Magazynu do czytania" oraz na antenie radiowej Trójki w audycji "Wszystkie książki świata".

Polecane podcasty

Ludzie

Publicystyka

"Literacka mapa świata" Michała Nogasia

W audycji "Ludzie i muzyka" wysłuchaliśmy fragmentów z trójkowego spotkania autorskiego, które odbyło się 20 października w Studiu im. Agnieszki Osieckiej. To nie było typowe spotkanie autorskie. Takich Michał Nogaś ma przed sobą wiele w kolejnych miesiącach. To było spotkanie trójkowe. 

Z autorem rozmawiali Agnieszka Szydłowska, Sylwia Zadrożna, Krzysztof Łoniewski i Agnieszka Dauksza. Każdy wprowadzał do rozmowy nowe wątki, patrzył na wydarzenie z innej perspektywy. 

W centrum była oczywiście książka, wyjątkowa podróż przez kraje, kontynenty i języki. Na kartach tej książki spotykają się ze sobą i dialogują najwybitniejsi twórcy współczesnej światowej literatury - wśród nich nobliści: Annie Ernaux, Jon Fosse, Abdulrazak Gurnah i Han Kang, a także autorki i autorzy od lat uznawani za faworytów do najważniejszej nagrody literackiej na świecie: Alexis Wright, Gerald Murnane czy Ananda Devi oraz laureaci prestiżowych wyróżnień, choćby Bookera: Kiran Desai, Damon Galgut, Jenny Erpenbeck czy Douglas Stuart.   

Agnieszka Szydłowska i Michał Nogaś na spotkaniu wokół książki "Literacka mapa świata"/ Foto: Polskie Radio/Krzysztof Świeżak

Michał Nogaś: było dla mnie istotne, żeby pokazać, że poza Polską też jest świat

- Kiedy wróciliśmy do radia po kilku latach nieobecności, pomyślałem sobie, że bardzo bym chciał zrealizować marzenie, żeby co tydzień rozmawiać z pisarzem albo z jakąś pisarką z zagranicy - mówił Michał Nogaś.

- Bardzo zależało mi na tym, żeby było takie miejsce w polskich mediach, gdzie chociaż przez chwilę słuchaczki i słuchacze nie będą skoncentrowani na Polsce. (...) Dla mnie było istotne, żeby pokazać, że poza Polską też jest świat i że są tam świetne osoby piszące i jednocześnie, mimo że oni są z zupełnie innej części świata, to jest bardzo wiele rzeczy, które są dla nas wspólne - opowiadał autor "Literackiej mapy świata". 

Polecane podcasty

Wszystkie książki świata

Gerald Murnane - Australijczyk, który ma wielkie szanse na literackiego Nobla

Wszystkie książki świata

Darko Cvijetić - autor poetyckiej powieści "Winda Schindlera"

Wszystkie książki świata

Siri Hustvedt o "Księdze duchów" i życiu bez Paula Austera

- Kiedy sobie tę książkę projektowaliśmy, to potem się okazało, że te wywiady z ludźmi z różnych części świata ze sobą rozmawiają Ten świat w 2026 roku jest tak daleko, ale jest też bardzo blisko - mówił.

Zło, dobro i samotność

Na pytanie o najważniejsze tematy rozmów, Michał Nogaś wymienił trzy: pytania o dobro, zło i samotność. - Sześć lat temu, kiedy się ukazywała pierwsza książka ("Z niejednej półki" - red.), to sobie wymyśliłem, że mnie najbardziej interesuje docieranie do istoty zła. Co się dzieje, że po tylu tragicznych historiach, których doświadczyli nasi przodkowie albo których my jesteśmy świadkami, zło dalej się ma tak dobrze na świecie i że tak bardzo łatwo przekroczyć granice - powiedział.

- Teraz sobie myślę o tym, że fajnie byłoby poszukać tego, że dobro jednak pomaga przetrwać. (...) Każda taka rozmowa, każda taka audycja, każde takie spotkanie z kimś, kto pokazuje dobre przykłady o złym świecie, może w kimś coś zmienić - uważa Michał Nogaś. - Myślę, że teraz to jest główny cel - nie to, żeby grzebać w złu, tylko pokazanie, że mogą być dobrzy ludzie - dodał.

Agnieszka Dauksza i Michał Nogaś na spotkaniu w Studiu im. Agnieszki Osieckiej/ Foto: Polskie Radio/Krzysztof Świeżak

Zwrócił też uwagę na samotność, która jest "jednym z najważniejszych tematów i opowieści o naszym świecie współczesnym". - Zło, dobro to jest jedna rzecz, ale druga jest taka, że stałem się tropicielem samotności. Uważam, że to jest chyba największe wyzwanie XXI wieku - mówił Michał Nogaś.

"Nie dałem się porwać rutynie"

- Wydaje mi się, że nie dałem się porwać rutynie. (...) Ludzie, z którymi rozmawiam, wciąż są dla mnie niesamowicie interesujący - przyznał gospodarz "Wszystkich książek świata".

- Bardzo mi zależy na tym, żeby dać słuchaczkom i słuchaczom dostęp do ludzi, którzy nie są często na wyciągnięcie ręki. W sensie, że żyją w swoim świecie i polski czytelnik być może zna ich twórczość, ale nieczęsto ma szansę usłyszeć to, co mają do powiedzenia - opowiadał Michał Nogaś.

- To są zupełnie nowe światy do odkrycia. My, tak skoncentrowani na tym, co jest tu w Europie, w Polsce, nie mamy świadomości jak ludzie żyją gdzieś indziej. To mnie bardzo ciekawi, żeby przybliżać wiedzę o świecie współczesnym dzięki książkom - przyznał dziennikarz.