Wystawa Aliny Szapocznikow w Zachęcie. "To artystka cały czas bardzo nam bliska"

Do końca stycznia 2027 roku w warszawskiej Zachęcie można zobaczyć wystawę "Alina Szapocznikow / Nairy Baghramian”. Obie twórczynie podejmują podobne tematy: cielesność, kruchość i podatność ludzkiego ciała na zranienia. Wystawa powstała z okazji setnej rocznicy urodzin jednej z najważniejszych polskich rzeźbiarek XX wieku.  O wystawie rozmawiamy w audycji "Terra Kultura".

Polecane podcasty

Terra Kultura

Poznański Festiwal "Druga Próba. Teatr ponad granicami"

Brakująca Połowa Dziejów

Jan Kamyczek czyli... cała prawda o Janinie Ipohorskiej

Klub Trójki

Rola humoru w czasach napięć

Na wystawie w Zachęcie znajduje się ponad 30 prac Aliny Szapocznikow powstałych w latach 1959–1972. Ekspozycja pozwala prześledzić przemiany jej języka artystycznego: od klasycznej figuracji po coraz bardziej radykalne eksperymenty z formą i materiałem. Artystka wykonywała odlewy, wykorzystywała poliuretan i żywicę poliestrową, a w swojej praktyce sięgała także po fotografię. - Alina Szapocznikow jest nam cały czas bardzo bliska. Łączyła to, co indywidualne z tym, co uniwersalne. Dlatego też jej twórczość nie zdezaktualizowała się - mówiła w audycji "Terra Kultura" Agnieszka Pindera, dyrektorka Zachęty.

Słynny cykl "Nowotwory" i "Zielnik"

Szczególne miejsce na wystawie w Zachęcie zajmuje cykl "Nowotwory”, powstały po tym, jak artystka usłyszała diagnozę raka. Na wystawie można również obejrzeć "Zielnik”. To ostatnia seria artystki, w której pojawiają się tematy śmierci i pamięci. Zestawienie tych prac pozwala spojrzeć na twórczość Szapocznikow przez pryzmat jej nieustannego zainteresowania fizycznością i przemijaniem.

Ciało jako forma i doświadczenie

Twórczość Szapocznikow została zestawiona z pracami Nairy Baghramian, współczesnej artystki, której rzeźby są bardziej abstrakcyjne, ale również odwołują się do ludzkiej cielesności. W Zachęcie możemy zobaczyć prace z cyklu "Scruff of the Neck”, wybrane specjalnie z myślą o dialogu z dziełami polskiej rzeźbiarki.

Tytuł cyklu odnosi się do karku, wrażliwej części ciała, za którą można kogoś uchwycić, kontrolować lub prowadzić. Baghramian wykorzystuje tę dwuznaczność, proponując jednocześnie spojrzenie na samą galerię jak na rodzaj ciała. Jej umieszczone na ścianach rzeźby przywołują skojarzenia z aparatem mowy czy protezami dentystycznymi.

Ważnym elementem ekspozycji jest także monumentalna, podwieszana "Headgear”, wykonana między innymi z aluminium, gumy, silikonu, tkaniny i pianki. Prace Baghramian nie naśladują bezpośrednio ludzkiej figury, lecz przywołują jej fragmenty, funkcje i materialność.