Maja Wolny o Annie Schilling, gospodyni i powiernicy Mikołaja Kopernika
Maja Wolny na ślad Anny Schilling wpadła zupełnie przypadkowo, czytając listy Mikołaja Kopernika. - Nie miałam pojęcia o jej istnieniu, kiedy zaczynałam mój kopernikański research - mówiła Annie Kowalczyk w audycji "Brakująca Połowa Dziejów".
Maja Wolny, autorka książki "Ciała niebieskie"
Foto: Wojtek Laski/East News
Maja Wolny jest autorką książki "Ciała niebieskie", ta historia odsłania mniej znane oblicze wielkiego astronoma. Autorka odmalowuje sugestywny obraz renesansowego świata – barwnego i zmysłowego, lecz bezwzględnie karzącego każdego, kto wykracza poza sztywne ramy konwenansu.
Posłuchaj audycji w Trójce:
- Kim dla Kopernika była Anna Schilling? "Brakująca Połowa Dziejów"
- Elżbieta Heweliusz - gdańska astronomka "Brakująca Połowa Dziejów"
- Czytałam korespondencję Kopernika do jemu współczesnych i nagle tam się pojawia niewiasta - opowiadała gościni Trójki. - Potem po nitce do kłębka okazuje się, że to nie jest jakaś tam zwykła kucharka czy pomoc domowa, tylko że chodzi naprawdę o ważną postać, o kogoś, kto odegrał bardzo ważną rolę w jego życiu - mówiła rozmówczyni Anny Kowalczyk.
Anna Schilling urodziła się około 1490 jako córka Henryka Krügera i pochodziła z zamożnej, gdańskiej rodziny. Była dosyć blisko spokrewniona z Kopernikiem (istnieje dość prawdopodobna teza, że była jego kuzynką). Poślubiła Arendta von der Schillinga. Mąż Anny zmarł lub opuścił żonę około roku 1537, a rok później Anna została gospodynią Mikołaja Kopernika we Fromborku.
Życie Kopernika w listach Jana Dantyszka
Większość badaczy kopernikańskich jest zgodna, że pomiędzy Mikołajem Kopernikiem a Anną Schilling istniała zażyłość. Relacje współczesnych Kopernikowi nakazują podejrzewać, że astronom był bardzo oddany swojej gospodyni, co wskazuje na fakt, że łączyła ich więcej niż przyjaźń. Około 1 grudnia 1538 roku biskup warmiński Jan Dantyszek zwrócił się listownie do kanonika fromborskiego Feliksa Reicha, by ten, w jego imieniu, publicznie potępił Kopernika za związek z kobietą. Z listu Reicha do biskupa, datowanego na 23 stycznia 1539, wynika że kanonik wzbraniał się przed sprawianiem swojemu przyjacielowi problemów, zwłaszcza że utrzymywał, iż nie zauważył niewłaściwego zachowania obojga.
Dantyszek listownie kilka razy nakazywał Kopernikowi, aby usunął tę kobietę ze swojego domu, astronom jednak odwlekał tę decyzję, tłumacząc to trudnościami w znalezieniu dla niej nowego lokum.
- Po śmierci Kopernika Dantyszek domagał się usunięcia tej kobiety z terenu Fromborka. Mamy tu taki jawny akt ostracyzmu, czy wręcz agresji, by Annę Schilling wyrugować z tej społeczności. Zapewne chodziło też o zatarcie śladów jej istnienia - podsumowała w Trójce Maja Wolny.