Wystawa na 20-lecie Sputnik Photos. "Dorobek kolektywu jest ogromny"

Kolektyw Sputnik Photos powstał w 2006 roku, w świecie, który kilkanaście lat po zakończeniu zimnej wojny wciąż nosił wyraźne ślady dawnych podziałów i właśnie one początkowo stały się tematem ich twórczości. W pierwszych latach działalności kolektyw tworzyli artyści i artystki z Polski, Słowacji, Czech, Słowenii, Białorusi, Łotwy oraz Gruzji.

Posłuchaj audycji Trójki:

• O wystawie "Wspólnie. 20 lat kolektywu Sputnik Photos" w audycji "Terra kultura"
• Jacenty Dędek - wystawa fotografii dokumentalnej "CREDO". Audycja Terra kultura"

Z czasem skład grupy ulegał zmianom, by ostatecznie uformować obecne sześcioosobowe grono, które tworzą: Jan Brykczyński, Karolina Gembara, Michał Łuczak, Rafał Milach, Adam Pańczuk i Agnieszka Rayss, wspierani przez Marzenę Michałek-Dąbrowską, koordynatorkę projektów. 

O wystawie "Wspólnie. 20 lat kolektywu Sputnik Photos"

W 2026 roku kolektyw obchodzi 20-lecie działalności. Od 11 kwietnia od 13 września w Muzeum Fotografii w Krakowie w związku z tym jubileuszem prezentowana jest wystawa "Wspólnie. 20 lat kolektywu Sputnik Photos". 

Wystawa nie jest klasyczną retrospektywą. Dorobek grupy staje się tu punktem wyjścia do refleksji nad tym, jak na przestrzeni dwóch dekad zmieniała się fotografia dokumentalna i jak może ona funkcjonować jako żywa praktyka społeczna. Patronem medialnym wystawy jest Trójka.

"Dorobek kolektywu jest ogromny"

O wystawie i działalności kolektywu opowiedzieli w audycji "Terra kultura" fotografowie Rafał Milach i Adam Pańczuk, a o wystawie w Krakowie mówiła jej kuratorka Marta Szymańska. 

- Na wystawie skupiamy się głównie na niektórych projektach, które powstały w ramach kolektywu. Dorobek kolektywu jest ogromny i musieliśmy dokonać pewnego wyboru. Zależało nam, żeby z jednej strony pokazać kolektywny wymiar pracy, a z drugiej strony - jak przez 20 lat rozwijały się indywidualne języki twórców - tłumaczyła kuratorka wystawy Marta Szymańska. - Mam nadzieję, że można zobaczyć grupową pracę, ale także indywidualność każdej z tych osób, każdej z tych fotografik i fotografów - dodała.

Czym dla Marty Szymańskiej jest kolektyw Sputnik Photos? - Oprócz tych tematów Europy Środkowo-Wschodniej, które przede wszystkim tutaj manifestowały się w dużym projekcie "Archiwum Straconych Terytoriów", które było realizowane w latach 2008-2016, (...) to oczywiście także tematy związane z tym, co dzieje się tutaj w Polsce. Jednym z takich bardzo charakterystycznych elementów działania Sputnik Photos, to tak zwane aktywne bycie w świecie i reagowanie na to, co się w tej rzeczywistości dzieje. Mam nadzieję, że to wybrzmiewa w wystawie - tłumaczyła kuratorka. 

Zapraszamy do wysłuchania całej rozmowy, którą można znaleźć na stronie internetowej Polskiego Radia.

Ewelina Kołaczek