Pytania o wolność w teatrze na festiwalu sztuk w Łodzi

Teatr Powszechny w Łodzi ogłosił program XXXII Międzynarodowego Festiwalu Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych. Wydarzenie pod hasłem "Wolność w Teatrze?” to kilkadziesiąt spektakli, spotkania z twórcami i dyskusje. Otworzy je 25 marca "Kofman. Podwójne wiązanie” w reż. Katarzyny Kalwat z Teatru Nowego w Warszawie.

Pytania o wolność w teatrze na festiwalu sztuk w Łodzi

Ewa Pilawska, dyrektorka Teatru Powszechnego w Łodzi na w otwarciu XXXI Międzynarodowego Festiwalu Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych (2025)

Foto: Grzegorz Michałowski/PAP

Festiwalowi zawsze towarzyszy hasło, które staje się pretekstem do dyskusji z udziałem ekspertów i publiczności. W tym roku motywem przewodnim będzie pytanie o wolnośc w teatrze - zapowiedziała dyrektorka Teatru Powszechnego Ewa Pilawska, która odpowiada również za artystyczny kształt Festiwalu.

Posłuchaj audycji w Trójce:

Na poczatek Teatr Nowy ze spektaklem Katarzyny Kalwat

32. edycję zainauguruje 25 marca Nowy Teatr w Warszawie spektaklem "Kofman. Podwójne wiązanie” w reżyserii Katarzyny Kalwat, opowiadającym o francuskiej filozofce, która – mimo imponującego dorobku – nigdy nie zdobyła należnego sobie miejsca w gronie najwybitniejszych postaci światowej filozofii. To historia o kobiecie, jej pozycji w męskocentrycznym systemie i próbie wprowadzenia kobiecej perspektywy – zapowiedziała Pilawska.

W kwietniu w programie Festiwalu znalazło się sześć tytułów; pierwszy to rapowany musical z Teatru im. Słowackiego w Krakowie, czyli "Antygona” w reż. Jakuba Roszkowskiego.

"Termopile Polskie", ale w Warszawie

Na "Termopile polskie” w reż. Jana Klaty festiwalowa publiczność wybierze się do Teatru Narodowego w Warszawie, bo z powodów technicznych spektaklu nie da się przenieść do Łodzi. To pierwsza premiera Jana Klaty po objęciu przez artystę dyrekcji sceny narodowej we wrześniu 2025. Reżyser sięga do dramatu Tadeusza Micińskiego, przygląda się polskim mitologiom i temu, w jaki sposób sami na siebie patrzymy.

Motyw rodzinnej tajemnicy, ukrytej traumy, która - gdy wychodzi na jaw - kompletnie burzy powierzchowny porządek łączy dwa kolejne kwietniowe przedstawienia. Będą to: "Grupa krwi” Anny Wakulik w reż. Wojciecha Urbańskiego z Teatru Ateneum w Warszawie i "Uroczystość” w reż. Małgorzaty Bogajewskiej z Teatru Ludowego w Krakowie.

Spektakl o rewolucji mieszkaniowej w Kielcach

Łódzka publiczność będzie mogła obejrzeć także "Protest kielecki. Do kogo należą Kielce?” w reż. Jakuba Skrzywanka. Spektakl z Teatru im. Żeromskiego w Kielcach odwołuje się do rewolucji mieszkaniowej w Kielcach w latach 90. XX w., stawiając pytania o etyczność działań i nadużywanie władzy.

Kwietniowy program Festiwalu zakończy "U mnie wszystko w porządku” – osobisty spektakl Cezarego Tomaszewskiego, który opowiada o próbie poradzenia sobie ze śmiercią najbliższej osoby w wyniku kryzysu suicydalnego.

"Europa" Warlikowskiegi i "Piramida zwierząt" Kozyry

- Z kolei 8 i 9 maja na Festiwalu zagramy "Europę”, spektakl w reż. Krzysztofa Warlikowskiego, który miał premierę w tym roku. Warlikowski sięgnął po tekst laureata Europejskiej Nagrody Dramaturgicznej Wajdiego Mouawada, aby postawić pytania o dziedziczenie traumy, której spadkobiercami jesteśmy wszyscy – niezależnie od tego, czy byliśmy uwikłani w historię jako oprawcy czy ofiary. 

Na "Piramidę zwierząt” w reż. Michała Borczucha widzowie z Łodzi pojadą do Narodowego Starego Teatru w Krakowie. Spektakl nawiązuje do rzeźby Katarzyny Kozyry, a przez to w oczywisty sposób do nurtu sztuki krytycznej, która formowała się w słynnej “Kowalni” Grzegorza Kowalskiego. Kolejne części spektaklu prowadzą do refleksji: do czego i komu w zasadzie potrzebna jest sztuka?

"Machulski dobrem narodowym?"

Na finał Festiwalu zaplanowano prapremierę komedii napisanej przez Juliusza Machulskiego specjalnie dla Teatru Powszechnego w Łodzi – Polskiego Centrum Komedii i wyreżyserowanej przez Tomasza Karolaka.

Międzypokoleniowe spotkanie rodzinne jest okazją do poruszenia wielu aktualnych wątków, m.in. związanych z ksenofobią i homofobią, pokazania negatywnych emocji uwarunkowanych uprzedzeniami, stereotypami i historycznymi traumami. Prapremierze będzie towarzyszyć dyskusja "Machulski dobrem narodowym? Fenomen komedii Juliusza Machulskiego”.