Silesia Film w Katowicach świętuje 80-lecie. Obchody jubileuszu pod patronatem Trójki
Instytucja Filmowa Silesia Film w Katowicach kończy 80 lat! To jedno z kluczowych miejsc na kulturalnej i filmowej mapie Górnego Śląska. Jej początki sięgają połowy lat 40. XX wieku, kiedy to podpisano dekret o utworzeniu przedsiębiorstwa państwowego "Film Polski”. Po latach przeobrażeń stało się Instytucją Filmową Silesia Film, od końca lat 90. będącą instytucją kultury Samorządu Województwa Śląskiego. Ogólnopolskim patronem radiowym jubileuszu jest Trójka Program 3 Polskiego Radia.
Silesia Film. Nasze życie to film od 80 lat
Foto: mat.prasowe
Silesia Film prowadzi kina dla śląskiej publiczności, produkuje filmy i programuje wydarzenia. Wydaje książki o kinie i chroni filmową pamięć, przygotowuje także festiwale filmowe. Dba, by film i kino były obecne w życiu mieszkańców Górnego Śląska i to wszystko już 80 lat!
Świętowanie jubileuszu 80. urodzin Silesii Film zaplanowane na cały 2026 rok.
Honorowy patronat nad jubileuszem 80-lecia Instytucji Filmowej Silesia Film objęli Marszałek Województwa Śląskiego Wojciech Saługa i Prezydent Miasta Katowice Marcin Krupa. Ogólnopolskim patronem radiowym jubileuszu jest Trójka Program 3 Polskiego Radia. Regionalnym patronem radiowym jubileuszu jest Radio Katowice.
Silesia Film zajmuje się szeroko rozumianą działalnością w zakresie kinematografii, ochrony dziedzictwa filmowego oraz promocją i upowszechnianiem sztuki filmowej, przede wszystkim związanej z regionem i województwem śląskim.
Prowadzi pięć kin studyjnych. W Katowicach: Kino Kosmos, które prezentuje głównie klasykę filmową, zorientowane na kino autorskie Kino Światowid oraz znany miłośnikom sztuki Kinoteatr Rialto. Poza Katowicami są to Kino Janosik w Żywcu i Kino Bałtyk w Raciborzu. Zarządza również działającą od 2000 roku Filmoteką Śląską – jedynym regionalnym archiwum filmowym w kraju.
Promowanie Śląska wśród filmowców
Od lat aktywnie wspiera produkcję filmową. Za pośrednictwem istniejącej od 2011 roku Silesia Film Commission popularyzuje region wśród filmowców i wspiera ich w poszukiwaniu najlepszych filmowych lokacji z bogatego portfolio miejsc w regionie. W ramach dofinansowania przyznawanego z prowadzonego przez siebie Śląskiego Funduszu Filmowego od 2008 roku współprodukuje filmy ważne dla kultury regionu oraz przyczyniające się do jego rozwoju i promocji.
Ma na koncie takie filmy jak m.in. "Jesteś Bogiem” (2012) Leszka Dawida, nagrodzony Europejską Nagrodą Filmową "Kongres” (2012) Ariego Folmana, "Chce się żyć” (2013), nominowana do trzech Oscarów "Zimna wojna” (2018) Pawła Pawlikowskiego, "Obywatel Jones” (2019) Agnieszki Holland, nagrodzona dwoma Oscarami "Strefa interesów” (2023) Jonathana Glazera oraz jedna z największych polskich produkcji filmowych ostatnich lat – "Chopin, Chopin!” (2025) w reżyserii Michała Kwiecińskiego.
Silesia Film to klasyka i najnowsze premiery filmowe prosto ze światowych festiwali. Edukacja filmowa i warsztaty dla młodych widzów. Uroczyste premiery najważniejszych polskich filmów i spotkania z ich twórcami. Pokazy specjalne skierowane do seniorów, młodych rodziców, osób z niepełnosprawnościami, miłośników klasyki kina i wielbicieli filmowej awangardy. Dyskusje i koncerty. Kultowe już pokazy filmów z dubbingiem na żywo w języku śląskim. Ars Independent Festival i śląska edycja festiwalu kina dokumentalnego Millennium Docs Against Gravity. Archiwalia filmowe, "Śląskie Digitarium” i unikatowy muzyczno-filmowy projekt FURIA GRA KINO.
RAMOWY PROGRAM OBCHODÓW JUBILEUSZU 80 LAT INSTYTUCJI FILMOWEJ SILESIA FILM W KATOWICACH
- 17 lutego 2026 | Kino Światowid | śląska premiera filmu "Zima pod znakiem wrony” (2026) w reżyserii Kasi Adamik; Pierwsza tegoroczna premiera filmu koprodukowanego przez Instytucję Filmową Silesia Film i wspartego ze środków Śląskiego Funduszu Filmowego. Po seansie spotkanie z twórczyniami filmu: reżyserką filmu Kasią Adamik, producentką Olgą Chajdas i aktorką Zofią Wichłacz.
- 5 marca 2026 | Kino Światowid | pokaz filmu "American Beauty” (1999) Sama Mendesa w ramach Klubu Filmowego REPLAY! REPLAY! to unikatowy cykl dyskusyjnych spotkań filmowych we współpracy z pochodzącym z Tarnowskich Gór Michałem Oleszczykiem, filmoznawcą i krytykiem filmowym, autorem podkastu „SpoilerMaster. Podcast do słuchania po seansie”. We wspomnieniowej formule Michał Oleszczyk powraca, wspólnie z widzami, do filmów, które po raz pierwszy obejrzał w katowickim Kinie Światowid. Cykl został zainaugurowany 29 stycznia pokazem filmu "Ghost dog: droga samuraja” (1999) Jima Jarmuscha.
- 12 marca 2026 | Kino Światowid | Kultowe po naszymu: pierwszy pokaz filmu "Seksmisja” Juliusza Machulskiego z dubbingiem w języku śląskim na żywo; kolejna – premierowa – odsłona cieszącego się ogromną popularnością autorskiego projektu Silesii Film i Kina Światowid. Aktorzy Dariusz Chojnacki i Michał Żurawski dubbingują na żywo, w języku śląskim, kultową „Seksmisję” (1983) Juliusza Machulskiego. Autorem tłumaczenia na język śląski jest Grzegorz Kulik, autor śląskich przekładów m.in. Szczepana Twardocha, Zbigniewa Rokity czy J.R.R. Tolkiena.
- wiosna 2026 | premiera książki autorstwa Olgi Drendy; jubileuszowa publikacja Silesii Film autorstwa pochodzącej z Mikołowa uznanej pisarki Olgi Drendy w oprawie graficznej związanej ze Śląskiem Zofii Oslislo-Piekarskiej. Pasjonująca, osadzona w szerokich kontekstach historycznych, społecznych, kulturalnych i artystycznych nostalgiczna podróż przez osiem dekad życia filmowego w regionie, zapisanych w historii kin oraz we wspomnieniach widzów i pracowników Instytucji Filmowej Silesia Film
- 9 kwietnia 2026 | Kino Światowid | pokaz filmu „Spragnieni miłości” (2000) Wong Kar-Waia w ramach Klubu Filmowego REPLAY!
- 11 czerwca 2026 | Kino Światowid | pokaz filmu „Happiness” (1998) Todda Solondza w ramach Klubu Filmowego REPLAY!
- jesień 2026 | planowana inauguracja Śląskiego Szlaku Filmowego Śląski Szlak Filmowy – wyjątkowy projekt poszerzający dostęp do kultury filmowej w regionie. „Perła w koronie” Kazimierza Kutza, „Angelus” Lecha Majewskiego i „Jesteś Bogiem” Leszka Dawida na ścianach Katowic. Rozpoczęcie prac nad trzema muralami, stworzonymi we współpracy z Akademią Sztuk Pięknych i zainspirowanymi związaną ze Śląskiem twórczością filmową. W kolejnych latach murale powstaną w innych miasta Śląska.
- 1 października 2026 | NOSPR | uroczysty koncert muzyki filmowej z koprodukcji Silesii Film; w sali koncertowej katowickiego NOSPR-u Marcin Masecki, Tymoteusz Bies i Joanna Kulig oraz muzycy Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach wykonają kompozycje z najważniejszych polskich filmów koprodukowanych przez Silesię Film oraz autorską suitę skomponowaną na tę okazję przez Marcina Maseckiego. Koncert poprowadzi Grażyna Torbicka.
- październik 2026 | Kino Kosmos | drugi pokaz filmu „Seksmisja” z dubbingiem w języku śląskim na żywo
- październik, listopad 2026 | planowane pokazy filmu „Seksmisja” z dubbingiem w języku śląskim na żywo we Wrocławiu i w Warszawie
Wydarzenia, których szczegółowe daty zostaną ustalone w późniejszym terminie – uroczyste śląskie premiery koprodukcji Instytucji Filmowej Silesia Film wspartych ze środków Śląskiego Funduszu Filmowego:
- "Powiedz mi, co czujesz” w reżyserii Łukasza Rondudy;
- "Ujście” w reżyserii Tomasza Woźniczki;
- "Przez ścianę” w reżyserii Macieja Sobieszczańskiego.