Owady pod lupą naukowców. Pomogą zatrzymać rozprzestrzenianie chorób?

Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie odwiedzili największy park narodowy świata, znajdujący się na Grenlandii. Wszystko po to, by zbadać żyjące tam owady. Analiza ich mikrobiomu ma pomóc w leczeniu przenoszonych przez nie wirusów. 

Owady pod lupą naukowców. Pomogą zatrzymać rozprzestrzenianie chorób?

Pszczoły komunikują się ze sobą na różne sposoby. Ich "mowa" nie została jednak jeszcze poznana do końca.

Foto: shutterstock/Hamed Shahsavari

Profesor Piotr Łukasik oraz doktor Michał Kolasa z Uniwersytetu Jagiellońskiego poddali analizie organizmy żyjące na biegunie północnym. – Badaliśmy różne owady. Najbardziej interesował nas ich mikrobiom. Na ciele większości organizmów żyją bakterie lub grzyby. Często o nich słyszymy. Większość z nich, żyjących także na naszym ciele, jest neutralna lub pełni ważne role. Bakterie mogą pomagać nam w trawieniu lub chronić przed organizmami patogennymi. W przypadku innych organizmów, takich jak owady, pełnią jednak znaczne ważniejsze zadania w biologii – wyjaśniali naukowcy.  

Badania mikrobiomu owadów. Co przyniosą? (Trójka do trzeciej)
3:59
+
Dodaj do playlisty
+

 

Bakterie i owady 

– Nie mamy informacji na temat tego, jak bakterie symbiotyczne rozprzestrzeniają się w populacjach naturalnych. Dobrym przykładem jest bakteria o nazwie wolbachia. Infekuje ona około połowy wszystkich owadów. Kiedyś uważana była za pasożyta. Może ona bowiem wywoływać "seksmisję" wśród owadów i między innymi feminizować męskie osobniki. Dziś wiemy już, że działa także jako sojusznik i daje duże możliwości kolonizowania całych populacji owadów, nawet na skalę kontynentalną – mówili. 

– Okazuje się, że bakteria ta może blokować transmisję wirusów. W wielu częściach świata praktykuje się wypuszczanie komarów zarażonych wolbachią do środowiska. W efekcie obecne populacje zostają zastąpione. Takie działania można obserwować w części Azji, Australii oraz w Brazylii – dodali. 

Wpływ na środowisko 

– W wielu przypadkach mikroorganizmy symbiotyczne, czyli bakterie, mają ogromny wpływ na biologię gospodarzy. Wpływają m.in. na to, czy dany owad jest zdolny do atakowania konkretnych roślin. W chwili obecnej trwają obserwacje bakterii, które mogłyby sprawić, że pszczoły miodne byłyby bardziej odporne. Kto wie, może to właśnie jest przyszłość? – podsumowali.  

Grenlandia to przykład miejsca o najszybciej zmieniającym się klimacie i ekosystemie. Naukowcy z krakowskiego Zespołu Ewolucji Symbioz Wydziału Biologii Uniwersytetu Jagiellońskiego spędzili dwa tygodnie w Dolinie Zackenberg, gdzie zebrali potrzebne próbki i przeprowadzili szczegółowe obserwacje.

***

Tytuł audycji: Trójka do trzeciej
Prowadzi: Witold Lazar
Autorka materiału reporterskiego: Joanna Gąska (Radio Kraków)
Data emisji: 5.10.2021
Godzina emisji: 12.21

zch/mk