Laboratorium przyszłości na Uniwersytecie Jagiellońskim

Mała Toskania, czyli winnica Uniwersytetu Jagiellońskiego (Zapraszamy do Trójki - ranek)

Dodaj do playlisty

Trójka na Uniwersytecie Jagiellońskim >>>

Wszystko to dzieje się na Wydziale Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej. Przemysław Witaszczyk wyjaśnia, że w tym miejscu, wbrew pozorom, pracują nie tylko informatycy. - Gra wideo jest połączeniem treści humanistycznych i ścisłych. My tu umożliwiamy studentom uwolnienie ich wyobraźni i potencjału. To najbardziej interesujące laboratorium komputerowe w Polsce, gdzie próbujemy stworzyć kompleksowy interfejs emocjonalny. Celem jest pobieranie wszystkich możliwych sygnałów, które człowiek wytwarza grając na komputerze, czyli ruchu myszą, ale także emocji, które odczuwamy - dodaje.

We wcześniejszych odcinkach cyklu zajrzeliśmy m.in. do Collegium Maius. To najstarszy budynek Uniwersytetu Jagiellońskiego, liczy sobie ponad 600 lat. Jak przystało na gmach z tradycją, ma swoje tajemnice. Jedną z nich są kominy, które wyglądają, jakby się kręciły…

Jeden ze słynnych kręcących się kominów na dachu Collegium Maius, foto: UJ

Profesor Stanisław Waltoś domyśla się, jakie może być wyjaśnienie tej zagadki. - To inwencja mojego znakomitego poprzednika Karola Estreichera Juniora (historyka sztuki, profesora i dyrektora muzeum UJ - przyp. red.). Faktycznie są unikatowe, nie spotkamy takich nigdzie więcej w Krakowie, ani nawet pewnie w całej Polsce - mówi profesor i dodaje, że w latach 1949-1963 cały budynek przechodził gruntowny remont rekonstrukcyjny. Wtedy też zmieniono dach i wybudowano nowe kominy.

- Prawdopodobnie wtedy Karol Estreicher wymyślił te fantazyjne kominy. Myślę, że ich kształt to efekt ponad pięcioletniego pobytu profesora w Anglii podczas wojny, tam się zdarzają bardzo nietypowe kominy. Karol Estreicher naoglądał się tam pewnie renesansowej architektury… - opowiada Stanisław Waltoś.

Z okazji jubileuszu najstarszej uczelni wyższej w Polsce trafiliśmy też m.in. do... uniwersyteckiej winnicy! Jest ona częścią Rolniczego Zakładu Doświadczalnego Uniwersytetu Jagiellońskiego "Łazy". Jej pomysłodawcą jest poprzedni rektor UJ prof. Karol Musioł, dla którego inspirację stanowiły winnice należące do czołowych uczelni europejskich. Powstanie doświadczalnej winnicy było po części odpowiedzią na potrzeby dydaktyczne Uniwersytetu Jagiellońskiego. Doskonałe warunki pozwalają młodym naukowcom prowadzić doświadczenia i pomiary niezbędne do napisania pracy magisterskiej czy doktoratu. Opiekunami winnicy są Elżbieta i Adam Kiszka.

Winnica Uniwersytetu Jagiellońskiego, foto: UJ

Pierwsze krzewy winorośli zasadzone zostały w kwietniu 2005 roku - białe: Aurora, Bianca, Hibernal, Jutrzenka, Muscat, Serena, Seyval Blanc, Sibera oraz czerwone: Léon Millot i Maréchal Foch. Wiosną 2006 roku obsadzono 0,7 ha winorośli szczepami Cascade, Hibernal, Regent i Rondo oraz 0,04 ha winoroślami deserowymi. W tym samym roku, jesienią, zakupione zostało wyposażenie winiarni: prasa koszowa, młynek, tanko-fermentatory oraz dymiony o różnej pojemności. Powstały też plany adaptacji zabytkowych budynków na profesjonalną winiarnię. W roku 2007 roku dokonano kolejnych nasadzeń, w wyniku czego powierzchnia winnicy zwiększyła się o dodatkowy hektar.

W roku 2008, w następstwie korzystnych zmian w ustawie o podatku akcyzowym, przystąpiono do adaptacji budynku magazynowego na winiarnię. Jesienne zbiory zaowocowały powstaniem pierwszego wina z winnicy "Nad Dworskim Potokiem". Wiosną 2009 roku winnica zyskała dodatkowe 1,3 ha areału, osiągając całkowitą powierzchnię 3,3 ha.

Chociaż znajduje się ona w małopolskich Łazach, nazywana jest "Małą Toskanią". Z jej winnych wzgórz rozpościera się widok na okoliczne wzniesienia, do złudzenia przypominające toskańskie pejzaże. Nie sposób zatem oprzeć się wrażeniu, że winnica "Nad Dworskim Potokiem" to bliźniacza siostra włoskich winnic. U podnóża obsadzonych winoroślą wzniesień płynie Dworski Potok, któremu winnica Uniwersytetu Jagiellońskiego zawdzięcza swoją nazwę.

* * * * * * * * * *

18 grudnia 2013 roku Senat Rzeczypospolitej Polskiej, doceniając niezwykłe znaczenie i symboliczną wagę rocznicy 650-lecia utworzenia Uniwersytetu w Krakowie, podjął uchwałę ustanawiającą rok 2014 Rokiem Wielkiego Jubileuszu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Muzycznym podsumowaniem rocznicowych obchodów była piątkowa "Lista Przebojów Programu 3", którą poprowadził Marek Niedźwiecki.

W audycji nadawanej z "wyjazdowego" studia Trójki w zabytkowym budynku uczelni przy ul. Gołębiej udział wzięli znakomici goście związani z Uniwersytetem Jagiellońskim. Obecni byli m.in.: Rektor UJ, prof. dr hab. med. Wojciech Nowak, absolwenci UJ: Anna Szałapak, Zbigniew Preisner, Michał Rusinek, Bronisław Maj. Nie zabrakło również słuchaczy Trójki.
Również w piątek, we wczesnych godzinach popołudniowych, w auli Collegium Novum odbyło się  spotkanie Marka Niedźwieckiego ze studentami Wydziału Dziennikarstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego.
W tym samym dniu Trójka zaprosiła na pięcioodcinkowy mini-cykl Damiana Kwieka "Uniwersytet Jagielloński bez tajemnic". - To była opowieść o pięciu nieoczywistych miejscach, związanych ze starą, ale też z najnowszą, nawet nowoczesną historią Uniwersytetu. Zajrzeliśmy m.in. do winnicy, którą UJ prowadzi w Łazach koło Bochni i słynnej czytelni "Gołębnik" oraz weszliśy na dach budynku Collegium Maius, by zobaczyć kręcące się, niespotykane kominy - mówi autor.
Natomiast gościem sobotniej "Markomanii" był krakowski muzyk i wokalista Robert Kasprzycki.
Nieodłącznym elementem wyjazdowych audycji Programu 3 jest - cieszący się ogromną popularnością wśród słuchaczy - "Sklepik Walendzik". Sprzedawane w nim Trójkowe gadżety  można było kupić w Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego (ul. Gołębia 24).

(mk/fbi/mp)