Noor Jehan, pierwsza reżyserka filmu w Pakistanie i narodowy symbol

Noor Jehan urodziła się jako Allah Wasai w Kasur w Indiach Brytyjskich (obecnie Pakistan). Była jedną z największych gwiazd kina i muzyki
subkontynentu indyjskiego. Zaczynała jako kilkuletnia śpiewaczka, potem została aktorką, a po podziale Indii ikoną rodzącego się Pakistanu

Posłuchaj audycji w Trójce:

• "Brakująca Połowa Dziejów": W rocznicę urodzin Amy Winehouse
• "Brakująca Połowa Dziejów": Alina Pieńkowska i jej droga do wolności

Pochodziła z rodzin muzyków i jeszcze jako dziecko występowała z siostrami. Potem trafiła do Kalkuty i, przed kamerę, otrzymała sceniczne imię Noor Jehan, co znaczy  "Światło Świata". Zanim skończyła 20 lat, była już gwiazdą kina indyjskiego.

Pierwsza reżyserka filmu w Pakistanie 

W 1947 roku Indie brytyjskie zostały podzielone. Rozpadowi kraju na Indie i Pakistan towarzyszyły masowe migracje i wielka przemoc, szczególnie w Pendżabie. Noor Jehan wraz z mężem opuściła Bombaj i przeniosła się do Lahore. Zostawiła za sobą świetnie rozwijającą się karierę, bo pakistański przemysł filmowy właściwie trzeba było stworzyć od zera. W 1951 roku wystąpiła w filmie "Chan Wey" i została jego współreżyserką. To właśnie dlatego uznaje się ją za pierwszą kobietę, która wyreżyserowała film w Pakistanie. Miała wtedy niewiele ponad 20 lat.

W życiu prywatnym natomiast wiodło jej się różnie. Pierwsze małżeństwo się rozpadło. Po drugie z aktorem też zakończyło się rozwodem. Była jednak matką sześciorga dzieci.

Kultowa wykonawczyni playbacków

Kiedy na początku lat 60. porzuciła aktorstwo, rozpoczęła kolejny etap kariery jako wykonawczyni playbacków. To ona była głosem aktorek pojawiających się na ekranie.

Ale ten głos miał też znaczenie polityczne. Noor Jehan śpiewała m.in. wiersze Faiza Ahmeda Faiza, jednego z najwybitniejszych poetów subkontynentu. Kiedy Faiz siedział w więzieniu i Noor Jehan miała wystąpić podczas wielkiego koncertu transmitowanego przez radio, organizatorzy
próbowali odwieść ją od wykonania słynnego utworu tego poety.

Noor Jahan postawiła sprawę jasną. Albo zaśpiewa Faiza, albo nie wystąpi wcale. I zaśpiewała. Według późniejszych relacji więźniowie słuchający transmisji wraz z poetą mieli skandować jej imię. Kilka lat później jej głos posłużył już samemu państwu. Podczas wojny indyjsko-pakistańskiej w 1965 roku nagrywała patriotyczne pieśni emitowane przez radio.

Aktorka narodowym symbolem Pakistaniu

Stały się one częścią pakistańskiej pamięci o wojnie, a Noor Jehan narodowym symbolem. Nazywano ją "Malika-e-Taranum" co znaczy "Królowa Melodii". Jej kariera trwała ponad pół wieku. Śpiewała w urdu, po pendżabsku, w języku hindi i sikhi. Pakistańskie źródła przypisują jej około 10 tysięcy
nagrań i jest to tylko liczba szacunkowa. Zmarła 23 grudnia 2000 roku w Karaczi.