Poezja przeciw obojętności. Znamy program 15. Festiwalu Miłosza

Krakowski Festiwal Miłosza od lat pozostaje miejscem spotkania różnych języków, kultur i poetyckich doświadczeń. W tym roku organizatorzy ponownie zapraszają do rozmowy o roli literatury w świecie pełnym napięć społecznych, politycznych i kulturowych. Hasło przewodnie "Przeciwko nim” staje się punktem wyjścia do refleksji nad tym, czy poezja może być formą sprzeciwu, narzędziem zmiany i sposobem reagowania na rzeczywistość.

W programie znalazły się spotkania z poetkami i poetami z różnych stron świata, rozmowy o przekładzie literackim, wydarzenia poświęcone twórczości Czesława Miłosza, prezentacje najnowszej poezji polskiej oraz bogata oferta warsztatowa.

Posłuchaj audycji w Trójce:

• Rachel Kushner o powieści "Jezioro stworzenia" we "Wszystkich książkach świata"
  
• "Wszystkie książki świata" - audycja Michała Nogasia

Poezja zaangażowana i reagująca na wyzwania świata

Tegoroczni goście festiwalu reprezentują twórczość zaangażowaną, reagującą na najważniejsze problemy współczesnego świata. Do Krakowa przyjedzie między innymi amerykańska poetka Claudia Rankine, autorka głośnej "Obywatelki”, uznawanej za jedną z najważniejszych książek poetyckich XXI wieku. Podczas spotkania wraz z tłumaczką Joanną Mąkowską opowie o swojej twórczości, która porusza kwestie rasizmu, nierówności społecznych i tożsamości.

Wśród najważniejszych gości znajdzie się również chilijski poeta Raúl Zurita, laureat Griffin Poetry Prize za całokształt twórczości. Jego poezja, powstająca w cieniu dyktatury Augusto Pinocheta, od lat stanowi świadectwo sprzeciwu wobec przemocy i politycznych represji. W Krakowie wystąpi razem z tłumaczką Martą Eloy Cichocką.

O doświadczeniu migracji i wielokulturowej tożsamości rozmawiać będzie natomiast duńska poetka somalijskiego pochodzenia Amina Elmi, laureatka nagrody Europejski Poeta Wolności. Jej twórczość podejmuje temat życia pomiędzy językami, kulturami i miejscami.

Twórcy o literackim przekładzie 

Jednym z najważniejszych wątków festiwalu pozostaje przekład literacki. Organizatorzy odwołują się tym samym do działalności samego Czesława Miłosza, który był nie tylko poetą, lecz także tłumaczem i ambasadorem literatury.

Spotkania poświęcone relacjom między poetami i tłumaczami pokażą, jak tekst poetycki funkcjonuje w różnych językach oraz jak przekład wpływa na odbiór dzieła. W programie znalazły się rozmowy z tłumaczami twórczości Miłosza i Wisławy Szymborskiej, a także spotkania poświęcone współpracy autorek i autorów z tłumaczami.

Ważnym punktem programu będzie również panel poświęcony patronowi festiwalu. O aktualności myśli i poezji Miłosza rozmawiać będą Marianna Kijanowska, Birutė Jonuškaitė oraz amerykańska badaczka jego twórczości Clare Cavanagh, która wygłosi także tradycyjny wykład mistrzowski.

Poezja o dialogu między Wschodem i Zachodem 

Festiwal Miłosza od początku wyrastał z idei dialogu między Wschodem i Zachodem. Tegoroczna edycja szczególnie mocno zaakcentuje obecność twórców z Europy Środkowo-Wschodniej.

W programie znalazło się kilka wydarzeń poświęconych współczesnej poezji czeskiej. Publiczność spotka się między innymi z Kateřiną Rudčenkovą, laureatką prestiżowej nagrody Magnesia Litera, a także z Milošem Doležalem i Kamilem Boušką.

Nie zabraknie również poetek związanych z Ukrainą i Białorusią. Marianna Kijanowska zaprezentuje utwory opisujące doświadczenie wojny, natomiast Ołesia Mamczycz opowie o książce „Dziennik powrotu”. Białorusko-amerykańska poetka Walżyna Mort przedstawi twórczość poświęconą skutkom przemocy imperialnej i pamięci jej ofiar.

Przegląd najnowszej poezji polskiej

Stałym elementem Festiwalu Miłosza jest prezentacja najciekawszych zjawisk w polskiej poezji. W tym roku swoje nowe utwory zaprezentują między innymi Marcin Baran, Joanna Bociąg, Wojciech Bonowicz, Stanisław Kalina Jaglarz, Jarosław Mikołajewski, Przemysław Suchanecki oraz Julia Szychowiak.

Ważnym wydarzeniem będzie także premiera książki Jerzego Illga "Zjazd do zajezdni”, będącej podsumowaniem pięciu dekad działalności literackiej pierwszego dyrektora artystycznego festiwalu.

Nagroda im. Wisławy Szymborskiej

Tradycyjnie jednym z najważniejszych punktów programu będzie gala wręczenia Nagrody im. Wisławy Szymborskiej. Wyróżnienie zostanie przyznane w dwóch kategoriach: za najlepszy polski tom poetycki oraz za najlepszy tom poezji przetłumaczonej na język polski.

Festiwalowa publiczność będzie mogła uczestniczyć w spotkaniach z nominowanymi twórcami, a następnie poznać laureatów tegorocznej edycji nagrody. Program uzupełnią wydarzenia przypominające twórczość wcześniejszych laureatów, między innymi Julii Fiedorczuk, Tomasza Różyckiego i Antoniny Tosiek.

Festiwal nie ogranicza się do spotkań autorskich. Organizatorzy przygotowali także bogaty program warsztatów, zajęć edukacyjnych i wydarzeń performatywnych. Miłośnicy przekładu będą mogli uczestniczyć w warsztatach "Poeta się tłumaczy”, a osoby zainteresowane krytyką literacką wezmą udział w zajęciach poświęconych uważnemu czytaniu poezji.

Nie zabraknie również popularnego poetyckiego slamu oraz wydarzeń łączących literaturę z innymi dziedzinami sztuki.

Szczególne miejsce zajmie "Przystanek Młody Miłosz”, skierowany do dzieci, młodzieży i rodzin. W programie znalazły się spotkania z autorami książek, koncert, warsztaty radiowe i teatralne, spacery muzyczne oraz działania plastyczne.