Cisza, uważność i doświadczenie pustki. Nowa wystawa w centrum rzeźby w Orońsku

Od soboty w Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku będzie można oglądać prace 12 artystów i artystek z Islandii. „Dwugłowi. Sztuka Islandii” to wystawa prezentująca współczesną sztukę islandzką, która zamiast nadmiaru bodźców proponuje ciszę, uważność i doświadczenie pustki.

Cisza, uważność i doświadczenie pustki. Nowa wystawa w centrum rzeźby w Orońsku

Centrum Rzeźby Polskiej w orońsku. Wystawa "Jolanta Rudzka-Habisiak. Złote jajo" 2025

Foto: Piotr Polak/PAP

Twórcy wystawy podkreślają, że twórczość islandzka wyrasta z doświadczenia surowego krajobrazu, bezkresnych przestrzeni i zmiennych warunków natury, gdzie pustka i cisza stają się punktem wyjścia do refleksji nad współczesnością.

Posłuchaj audycji w Trójce:


Powrót do tego, co analogowe i nieuchwytne

- W czasach, gdy algorytmy walczą o każdą sekundę naszego spojrzenia, sztuka islandzka sugeruje opór. Nie woła o naszą uwagę, ale proponuje spowolnienie, powrót do tego, co ludzkie, analogowe i nieuchwytne. Zmusza poniekąd widza do "wysiłku patrzenia w pustkę” – zauważyła kuratorka wystawy Paulina Brzuskiewicz-Kuhn.

Na wystawie prezentowane są prace 12 artystek i artystów z Islandii, pracujących w różnych mediach: instalacji, wideo, dźwięku, fotografii, rzeźbie i performansie.

Pomysł na wystawę narodził się w przestrzeni miejskiej Reykjaviku, gdzie – jak wspomina Brzuskiewicz-Kuhn - zwróciła uwagę na jedno z dzieł Pétura Magnússona. Artysta ten zaproszony został do uczestnictwa w wystawie przygotowywanej w Orońsku. Podobnie jak inni twórcy z "Kraju Lodu”, m.in. 97-letni Magnús Pálsson.

Pálsson to - w ocenie twórczyni wystawy - najbardziej zasłużona w tej grupie postać, uznawana za "ojca chrzestnego” islandzkiego konceptualizmu, a także wybitny pedagog, który ukształtował całe pokolenia islandzkich twórców i twórczyń, w tym także kilkoro uczestników tejże wystawy.

Na ekspozycji w Orońsku można zobaczyć dwie prace Pálssona: odlaną z aluminium "Mgłę doliny” i gipsową "Miłość w basenie”, dokumentującą przestrzeń między twarzami pływających kochanków.

Nawiązane do islandzkich tradycji

Brzuskiewicz-Kuhn podkreśliła, że "Miłość w basenie” nawiązuje do kultury Islandii. - Publicznie dostępne baseny stanowią tu katalizator życia społecznego. Ich kultura jest na tyle unikalna, iż – ze względu na żywą tradycję zakorzenioną we wspólnocie, równości i dobrostanie – UNESCO dodało ją do swojej "Listy niematerialnego dziedzictwa kulturowego” - wyjaśniła kuratorka.

W Orońsku prezentowane są też prace innych islandzkich artystów, takich jak m.in. Finnbogi Pétursson, Hekla Dögg Jónsdóttir, Sigurður Guðjónsson, Egill Sæbjörnsson i Una Margrét Árnadóttir. Wystawa czynna będzie do 3 maja.