Michajłowska 24, Kijów. "Podwórko-Świat" po raz pierwszy na STT

"Ech raz, jeszcze raz… czyli taniec z pamięcią" to tytuł spektaklu Oleny Leonenko, którego prapremiera odbyła się na Scenie Na Dole Teatru Ateneum w Warszawie 23 marca 2007 roku. Opiekę artystyczną nad przedstawieniem sprawował dyrektor teatru Gustaw Holoubek. Opiekę literacką – Janusz Głowacki. Olenie Leonenko towarzyszyło czterech muzyków. Wcześniej aktorka wystąpiła na tej scenie w "Nocy z Wertyńskim", a później w "Jesieninem".

"Ech raz, jeszcze raz…"

Przedstawienie "Ech raz, jeszcze raz…" zostało zaproszone do Teatru Polskiego Radia i zrealizowane w wersji studyjnej w 2009 roku pod tytułem "Podwórko-Świat". W 2010 roku Olena Leonenko wystąpiła w słuchowisku - spektaklu w Studiu Koncertowym PR im. Witolda Lutosławskiego. Transmisja miała miejsce w Programie 1 Polskiego Radia. Wersja radiowa jest dostosowana do czasu trwania słuchowisk, a więc krótsza od teatralnej. Za swój debiut w Teatrze Polskiego Radia Olena Leonenko otrzymała Nagrodę Arete. Janusz Głowacki został nagrodzony Don Kichotem za reżyserię.

"Podwórko-Świat"

Jak podkreśla Olena Leonenko, "Podwórko-świat" to realne podwórko jej dzieciństwa w Kijowie, przy ulicy Michajłowskiej 24, nieopodal Majdanu. To także przestrzeń rozumiana metaforycznie. Jest to monodram, w którym w opowieści artystki wkomponowane są ludowe utwory, romanse, tanga, pieśni: Okudżawy, Wysockiego, Barnesa. Współtwórca scenariusza oraz reżyser Janusz Głowacki podkreślał, że jest tu i śmiesznie, i strasznie. Najmocniejszy akcent pojawia się w finale słuchowiska, co czyni je przerażająco i boleśnie aktualne. 

W wywiadzie udzielonym w 2014 roku Olena Leonenko pytała: "Dlaczego nie możemy żyć w pokoju i czerpać z piękna wytworzonego przez różne kultury?". Ich reprezentanci zaludniali podwórko przy Michajłowskiej 24. Byli to Ukraińcy, a obok nich Rosjanie, Żydzi i Gruzini. Olena Leonenko słuchała pieśni w różnych językach, pochodzących z różnych tradycji. Wiele z nich w odmiennych stylistykach. W słuchowisku oddaje klimat tej różnorodności. 

Słuchowisko poprzedziło krótkie spotkanie z artystką.

Olena Leonenko

Olena Leonenko urodziła się w rodzinie ukraińsko-rosyjskiej. Jest nie tylko pieśniarką, ale także kompozytorką muzyki teatralnej, aktorką i choreografką. W słuchowisku wspomina lekcje pantomimy, baletu oraz epizod cyrkowy w swoim artystycznym życiu. W Polsce mieszka od 1990 roku. Janusza Głowackiego poznała we Wrocławiu przy okazji prapremiery jego sztuki pod tytułem "Czwarta Siostra". Kilkanaście lat współpracowali ze sobą. Została jego drugą żoną. W tym roku mija piąta rocznica śmierci pisarza. Przypomnijmy, że Olena Leonenko wraz z Januszem Głowackim i Piotrem Fronczewskim współtworzyła w Programie 3 Polskiego Radia seriale według prozy Janusza Głowackiego, m.in. "Z Głowy" czy "Goodnight Dżerzi".

Do wysłuchania "Podwórko-Świat" zaprosiliśmy w bardzo trudnym dla Ukrainy, Europy i świata czasie. 

Barbara Marcinik oraz Jacek Pietrasik – wydawca.

***

Olena Leonenko – Janusz Głowacki – "Podwórko-Świat" – premiera: 27.02.2022, godz. 22.05 

• Reżyseria – Janusz Głowacki
• Realizacja – Andrzej Brzoska
• Opracowanie muzyczne – Olena Leonenko 

Obsada:

• Olena Leonenko – narracja, śpiew
• Rafał Grzonka – akordeon i bandoneon
• Andrzej Olewiński – gitara

Czas trwania – 49'46"

***

Do wysłuchania "Podwórko-Świat" w ramach "Sceny teatralnej Trójki" zaprosiliśmy w niedzielę (27 lutego) o godz. 22.05.